صندوقچه

بخش ( س )
نویسنده : - ساعت ٦:٤٢ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/۱٠/٢٥
 

سال     ١٢ ماه است.( ماده ۶١٢ آیین دادرسی مدنی )


سبب تزلزل عقد     اموری که اثر حاصل از عقد را در حالت تزلزل و بی ثباتی و یا وقفه نگه می دارند. این امور عبارتند از :

- تعلیق عقد.

- جواز عقد.

- خیاری بودن عقد.

- عدم نفوذ عقد. ( مانند عقد مکره و عقد فضولی )

 

سپرده     به معنی ودیعه است.

 

سفته     در فارسی فعلی حرف سین آن سه نوع تلفظ می شود. صحیح آن سفته به کسر سین است، به معنی محکم و سخت و استوار. اصل این لغت فارسی است بر نوعی قرض اطلاق می شود به این ترتیب که مسافری مالی به کسی می دهد که آن کس در نزد ثالثی در مقصد مسافر، از خود مالی شبیه به آن دارد و مسافر از گیرنده ی مال خویش دست خطّی ( به صورت حواله ) می گیرد تا در مقصد از محالٌ علیه مثل همان مال را که در مبداء داده بگیرد. و آن نامه را سفته ( به فارسی ) و سفتجه به ضم سین ( در عربی ) گویند و جمع آن را سفاتج آورده اند.

به موجب ماده ٣٠٧ قانون تجارت، سفته عبارت از سندی تجارتی است که به موجب آن امضاء کننده تعهد می کند در موعد معین یا عندالمطالبه در وجه حامل یا شخص معین و یا به حواله کرد آن شخص کارسازی نماید. اسم دیگر آن فته طلب است. ( ماده ٢٣٩ قانون جزا )

 

سکنی

الف - حق انتفاع هرگاه به صورت سکونت منتفع در مسکن متعلق به غیر باشد، آن را سکنی و حق سکنی نامند. ( ماده ۴٣ قانون مدنی )

ب - حق سکنی در عقد ازدواج عبارت است از تفویض اختیار تعیین سکونت به زوجه.

 

سند اجرایی     هر سندی که قدرت اجرایی داشته باشد خواه اجرائیه دادگاه باشد خواه سند رسمی لازم الاجراء که بدون حکم دادگاه قابل اجراء است.

 

سند تجاری     سندی است که تجار در معاملات تجاری رد و بدل می کنند. در معنی اخص سندی است که در قانون تجارت دارای عنوان خاصی است، مانند چک، سفته، سند در وجه حامل و جزء اینها.

 

سند شرطی     سند رسمی است که متضمن بیع شرط باشد. در مقابل سند رهن و سند قطعی استعمال می شود.

 

سند رهنی     سند رسمی است که متضمن عقد رهن باشد و بیشتر در رهن غیر منقول به کار می رود.

 

سند زمّه ای

الف - سند حاکی از تعهد مدیون بپرداخت وجه نقد یا پرداخت جنس ( که کلی آن جنس بر عهده ی اوست ) مانند سند تعهد پرداخت چند خروار گندم. بیشتر در معنی اول بکار می رود.

ب - در اصطلاحات ثبتی در معنی مقابل سند شرطی و به طور کلی اسناد مربوط به معاملات با حق استرداد ( یعنی اسناد ٣٣ و٣۴ قانون ثبت ) بکار می رود. اجراء سند ذمّه ای ممکن است منتهی به توقیف مدیون شود ولی اجراء سند شرطی چنین نیست.

 

سند لازم الاجراء     سند رسمی یا عادی که بدون صدور حکم دادگاه، قابل صدور اجرائیه برای اجرای مدلول سند باشد. مانند سند رسمی طلب و چک. ( ماده یک لایحه قانونی چک بی محل )

 

سند مالکیت     سند رسمی مخصوص که پس از طی تشریفات ثبت مال غیر منقول و ثبت آن در دفتر مخصوصی از دفاتر اداره ثبت اسناد و املاک که نام آن دفتر املاک است به مالک ملک داده می شود و دولت دارنده ی آن را مالک ملک می شناسد. هرچند که متصرف نباشد و پس از صدور این سند ماده ٣۵ قانون مدنی نسبت به آن بی اثر است. ( ماده ٢٢ قانون ثبت ) اگر در دادن این سند اشتباهی شده باشد، ابطال آن محصور به ذیل ماهد یک لایحه قانونی اشتباهات ثبتی سال ١٣٣٣ می باشد.

 

سند مالکیت معارض     سند مالکیتی که نسبت به کل یا بعض محدوده سند مالکیت  دیگر ( که قبلا صادر شده است ) تاریخاً موخّر بر ثبت اولیه در دفتر املاک به ثبت رسیده باشد، سند مالکیت معارض است و تا وقتی که حکم نهایی بر صحت صدور آن از دادگاه صادر نشود، صفت سند مالکیت معارض را دارد و آثار مختصّ قانونی بر آن مترتّب است. ( بند اول ماده سوم لایحه قانونی راجع به اشتباهات ثبتی اسناد مالکیت معارض )

 

سند معامله     سندی که دلالت بر وقوع معامله ای کند و ممکن است رسمی یا عادی باشد.

 

( اصل ) سند     یعنی عین سند نه رونوشت آن ( سرفصل ماده ٣٠٩ داردسی مدنی )

 

سهم

الف - حصه ی شریک در مال الشرکه ( حقوق مدنی )

ب - سندی است که حکایت از مالکیت حصه ی معین در شرکت تجاری ( به نام شرکت سهامی ) می کند و صاحب سهم از تمام مزایای مقرر در اساسنامه ی شرکت اسنفاده می کند. صاحب صهم در همه منافع و زیان های شرکت شریک خواهد بود و در اداره شرکت دخالت دارد.

 

سهم انتفاعی     سهمی که به دارنده آن، حق شرکت در منافع را بدهد، با اینکه حصه ای که در ابتدای شرکت در شرکت نهاده است بعداً به او رد شده باشد. سهمه ی انتفاعی وقتی پیدا می شود که سرمایه به دارنده ی آن مستردد گردد.

 

سهم با اسم     سهمی که روی آن اسم شخص معینی ذکر شده باشد. در این صورت انتقال آن تابع مقررات مخصوصی است به این معنا که انتقال سهام با نام باید در دفتر به ثبت برسد و صاحب سهم نیز شخصاً یا توسط وکیل، انتقال را در دفتر مرقوم، تصدیق و امضاء نماید.

 

سیف     بهای خرید کالاها در مبداء به اضافه هزینه بیمه هایی که به آن کالا تا ورود به اولین دفتر گمرکی تعلق می گیرد، و در مورد کالاهای محمول با هواپیما تا اولین فرودگاهی که کالا در آنجا تخلیه می شود، تعلق می گیرد. ( ماده ۴ قانون اصلاح تعرفه های گمرکی مصوب ١٣٣٧/۴/١٠ )

 

ساحل     عبارت است از فصل مشترک خشکی ها با سطح افقی دریا. به عبارت دیگر، منحنی های هم ارتفاعی است که دارای ارتفاع صفر گز باشد. این فصل مشترک، در سواجل بدون جزر و مد تقریباً ثابت است ولی در سواحلی که دارای جذر و مد هستند، تغییر می کند و به وسعت زمین های ساحل افزوده و یا کم می شود.

 

سرسرا     محوطه ای در مدخل سرایی که مسقّف است.

 

سرقفلی     حق سرقفلی که قانون روابط مالک و مستاجر از آن به حق کسب و پیشه و تجارت تعبیر کرده اند. حقی است که در آن، مستاجر متصرف در اجاره کردن محل کسب خود بر دیگران مقدم شناخته می شود.

 

سغانه     زیر زمین و سردابه.

 

سبب اقوی از مباشر     در صورت تزاحم و اجتماع سبب و مباشر، ماده ٣٣٢ قانون مدنی می گوید : « هرگاه یک نفر سبب تلف مالی را ایجاد کند و دیگری مباشر تلف شدن آن مال باشد، مباشر مسئول است نه مسبّب مگر اینکه سبب اقوی باشد ... چنان که شهردار برخلاف قانون به مامورین خود دستور دهد که بنایی را خراب کنند، مسئولیت آن به عهده شهردار است، زیرا تشخیص قانونی بودن عمل به عهده اوست. در اینجا سبب اقوی از مباشر است.

 

سقوط تعهدات     تعهد پس از آنکه بوجود آمد طبق ماده ٢۶۴ قانون مدنی به یکی از اسباب زیر ساقط می گردد :

١- بوسیله وفای به عهد.

٢- بوسیله اقاله.

٣- بوسیله ابراء.

۴- بوسیله تبدیل تعهد.

۵- بوسیله تهاتر.

۶- بوسیله مالکیت ما فی الذّمّه.

 

سند متمم     اگر راهن بعد از تنظیم سند رهن مال دیگری را در تکمیل رهن قبلی رهن بدهد بدون آن که وام جدیدی دریافت نماید، سندی که بعداً تنظیم می شود را سند متمم گویند.

 

سند گواهی امضا شده     سند عادی که امضای آن از طرف سردفتر و گواهی امضاء که سمت رسمی دارد تصدیق شده است. سند عادی است ولی بنا بر مستنبط ماده ١٢٩١ قانون مدنی اعتبار سند رسمی را داراست و درباره ی طرفین وراث و قائم مقام امضاء کننده معتبر است.

 

سهم بی نام     سهمی که روی آن اسم مشخصی ذکر نشده است و در حقیقت دارنده آن مالک آن شناخته می شود ( ماده ٢۴ قانون تجارت )

 

سهم سرمایه     عبارت است از سهمی که در ازای آوردن حصه در سرمایه شرکت داده می شود و دارای تمام مزایایی است که صاحبه آن سهام خواهند داشت.

 

سهم نقدی     آنست که در ازای وجه نقدی که شخص پرداخت می کند به او داده می شود.

 

سهم موسس     سهم موسس را نباید با سهم غیر نقدی اشتباه کرد. سهم موسس در ازای زحمات موسس داده می شود. یعنی موسسین آنها را برای خود پیش بینی می کنند ولی طبق مقررات قانون تجارت باید به تصویب محمع عمومی شرکت برسد. در این سهام ممکن است مزایایی برای آن قائل شوند. چنان که ممکن است مقرر شود که پس از پرداخت نفع معین مثلا پنج درصد به کلیه سهام - از باقی منافع ٢٠ درصد مخصوص سهام موسسین گردد.

 

سیبا     به ترکی یعنی هرجایی که محاط با دیوار است.

 

سیبه     دیوار از چوب و علف دور قلعه و شهر، چپر، مور.